Akademik Yazım Kılavuzu
Marmara Üniversitesi Felsefe Bölümü · Philposium '27
Akademik Metin Nedir?
Bilimsel yöntemle üretilmiş ve amacı bilgi üretmek, bir problemi çözmek veya mevcut bilgiyi eleştirel biçimde değerlendirmek olan kanıta dayalı yazılı çalışmadır.
- Amaçlı: Bir sorunu ortaya koymak veya bir problemi çözmek amacıyla yazılır.
- Nesnellik: Ortaya konulan iddialar yazarın öznel yargılarından olabildiğince arındırılmış olmalıdır.
- Tutarlılık: Metindeki argümanlar, sunulan kanıtlar ve verilen referanslar bir bütünlük içerisinde olmalıdır.
- Doğrulanabilirlik: Yazarın iddiaları için verdiği referanslar doğrulanabilir olmalıdır.
- Özgünlük: Metin, ele aldığı probleme ilişkin bağımsız ve eleştirel bir değerlendirme sunmalı; mevcut görüşleri yalnızca aktarmakla yetinmeyip bunlar arasında anlamlı ilişkiler kurabilmelidir.
Konu Seçimi ve Problem Tanımlama
- Seçilen konu ile ilişkili erişilebilir kaynak bulunmalıdır.
- Seçilen konular daraltılmalıdır. Örneğin, “Antik Yunan’da mit ve felsefe ilişkisi” gibi bir başlık yerine “Homer’in metinlerinde felsefi düşüncenin izleri” gibi bir başlık seçilmelidir.
- Araştırma sorusu açık ve tek cümleyle yazılmalıdır.
- Konunun alana katkısı düşünülmelidir: Neden önemli? Hangi probleme çözüm olanağı sağlıyor?
- Başlık ve içerik uyumu kesinlikle gözden geçirilmelidir. Başlığın, metnin yönünü ve problematik yapısını yansıtması gerekir.
Kaynak Taraması ve Referanslar
- Araştırmanın konusu ve yöntemi gerektiriyorsa birincil kaynaklara doğrudan başvurulmalı, ikincil literatür eleştirel biçimde değerlendirilmelidir.
- İkincil kaynaklar için akademik makaleler ve bir filozof veya o filozofun bir eseri üzerine yazılan inceleme metinleri kullanılabilir.
- Birincil kaynak örneği: Aristoteles, Metafizik; Platon, Şölen.
- İkincil kaynak örneği: Hasan Hüseyin Kargın, Platon’un Mutluluk Anlayışı, 2024.
- Kaynak için Google Scholar, PhilPapers, JSTOR ve DergiPark gibi siteler kullanılabilir.
- Anahtar kelimeler belirlenip Türkçe ve İngilizce olarak aratılır.
- Okunan metinlerden not alınabilir: yazar, yıl, ana fikir, sayfa numarası.
- Metinde kullanılan her türlü alıntı için alıntı yapılan kişiye veya kaynağa atıf bulunması gerekir.
Akademik Metnin Bölümleri
- Başlık: Kısa, açık ve içeriği yansıtan bir başlık tercih edilmelidir.
- Özet: Amaç, yöntem, bulgu ve sonuç 300–500 kelimede ifade edilmelidir. Anahtar kelimeler: 3–5 adet olmalıdır.
- Giriş: Araştırma problemi, temel tez, çalışmanın önemi ve argümanın genel yönü.
- Gelişme: Kavramsal analiz, metinsel inceleme, argümanların geliştirilmesi, alternatif yorumların ve itirazların değerlendirilmesi.
- Sonuç: Temel argümanların ulaştığı sonuçlar ve araştırma sorusuna verilen yanıt.
- Kaynakça: Metinde atıf yapılan tüm kaynakları listeler.
Yazım Dili ve Üslup
- Akademik metinlerde açık, anlaşılır ve ölçülü bir dil kullanılmalıdır. Birinci veya üçüncü şahıs anlatımı, disiplinin yazım geleneklerine ve metnin niteliğine göre tercih edilebilir. Gereksiz edilgen anlatımdan kaçınılmalıdır.
- Abartılı, duygusal ve kesin hükümlü ifadelerden kaçınılmalıdır (“kesinlikle”, “herkes biliyor ki”).
- Günlük konuşma dili ve argo kullanılmamalıdır.
- Kısaltmalar ilk kullanımda açıklanmalıdır.
- Terimler tutarlı kullanılmalı ve aynı kavram için farklı sözcükler seçilmemelidir.
- Paragraflar ve bölümler arasında bağlantı cümleleri kullanılmalıdır (“buna rağmen”, “dolayısıyla”, “bu sebeple” vb.).
Atıf ve Alıntı
- Başka birinin fikri mutlaka kaynağıyla belirtilmelidir.
- Tek bir atıf stili baştan sona kullanılır (APA, MLA, Chicago, IEEE vb.). Kurum veya derginin istediği stil öğrenilmelidir.
- Doğrudan alıntılar tırnak içinde ve sayfa numarasıyla verilir.
- Kişi kendi cümleleri ile özetleme (paraphrase) yapabilir, ama yine de kaynak gösterilmelidir.
- Metindeki her atıf kaynakçada, kaynakçadaki her kaynak da metinde yer almalıdır.
Etik ve İntihal
- İntihal, kaynak göstermeden başkasının metnini veya fikrini kullanmaktır.
- Veri uydurmak veya değiştirmek bilimsel etiğe aykırıdır.
- İnsan katılımcıların yer aldığı araştırmalarda, araştırmanın niteliğine ve ilgili mevzuata göre gerekli etik kurul onayları alınmalı ve bilgilendirilmiş onam ilkelerine uyulmalıdır.
- Yapay zekâ gibi araçların kullanımı kurumun kurallarına göre belirtilmelidir.
Gözden Geçirme ve Son Kontrol
- Taslağın bir süre bekletilip yeniden okunması faydalı olabilir.
- Metnin mantıksal akışı kontrol edilmelidir: Soru, yöntem, bulgu ve sonuç birbiriyle uyumlu mu?
- Yazım, noktalama ve biçim hataları varsa düzeltilmelidir.
- Tablo, şekil ve numaralandırmalar kontrol edilmelidir.
- Sayfa düzeni, yazı tipi ve kenar boşlukları kılavuza uygun mu?
- Mümkünse bir arkadaş veya danışmana okutulabilir.